مقايسه ويژگيهاي ارزشيابي توصيفي با ارزشيابي فعلي (صرفاً كمي):
ارزشیابی کیفی - توصیفی چیست ؟
ارزشيابي توصيفي رويكردي در ارزشيابي تحصيلي – تربيتي است كه با استفاده از ابزارها و روشهاي مناسب (پوشه كار، آزمونها، مشاهدات و...) اطلاعات لازم را در ابعاد مختلف يادگيري متناسب با جنبههاي مختلف شخصيت براي شناخت دقيق دانشآموزان در اختيار معلم و اولياء قرار ميدهد تا براساس آن تدابير مناسب براي بهبود شرايط و فرايند ياددهي- يادگيري پيشبيني و اجرا شود.
به طور اجمال می توان گفت که ارزشيابي كيفي – توصيفي نوعي ارزشيابي است كه :
الف- زمينه مشاركت فعال دانشآموز و والدين را در فرايند ارزشيابي فراهم مينمايد.
ب- در جمع آوري اطلاعات از ابزارهاي متنوع و جديد براي افزايش اعتبار اطلاعات استفاده مينمايد.
ج- معلم و شوراي مدرسه با جمع بندي، تحليل و تفسير دقيق اطلاعات و با توجه به ابعاد مختلف يادگيري و عاطفي و مهارتي در خصوص ارتقاء دانشآموز به پايه بالاتر تصميمگيري مينمايند.
د- از نتايج سنجش و ارزشيابي دررفع موانع يادگيري دانشآموز در طول فرايند ياددهي- يادگيري استفاده ميشود.
هـ- با تسهيل شرايط ارتقاء و مداخلههاي مناسب در زمان مقتضي از افت تحصيلي تا حد قابل توجهي جلوگيري مينمايد.
و- متناسب با نياز دانشآموزان از بازخوردهاي كيفي با عبارتهاي واضح و روشن كه منجر به تشويق و ترغيب دانشآموز براي تلاش بيشتر شود استفاده ميشود.
ز- در جهت تقويت فعاليتهاي گروهي تلاش مينمايد.
تفاوت ارزشيابي توصیفی با ارزشيابي موجود را می توان در محورهایی به شرح زیر خلاصه نمود :
تغییر در شکل و شیوه های بازخورد ( کمی به کیفی ).
تغییر تأکید از ارزشيابي پایانی به ارزشيابي تکوینی.
تغییر از رویکرد آموزش سپس ارزشیابی به ارزشیابی همزمان با آموزش.
تغيير مقياس فاصلهاي (20 – 0) به مقياس ترتيبي .
تنوعبخشي به ابزارهاي جمعآوري اطلاعات .
تغيير در ساختار گزارش پیشرفت تحصیلی .
تغییر در مرجع تصمیم گیرنده در باره ارتقاء دانش آموزان
اهداف ارزشیابی توصیفی
افزایش بهداشت روانی محیط یاد دهی - یادگیری با ارائه بازخوردهای کیفی .
کمک به رشد همه جانبه دانش آموزان با افزایش شناخت از آنان از طریق ابزار های مختلف .
بهبود کیفیت فرایند یاد دهی- یادگیری با سنجش وارزشیابی تکوینی .
تاکید بر اهداف آموزش و پرورش ، از طریق توجه به فرایند یادگیری به جای تاکید بر محتوی .
تقویت فرهنگ جامعه (معلم ،اولیا و مسئولین )در زمینه سنجش و ارزشیابی و چگونگی
شیوه های بازخورد در ارزشیابی توصیفی
بازخورد عبارت است از نظر و واكنش معلم نسبت به وضعيت يادگيري دانش آموز .
در جريان بازخورد براي دانش آموز مشخص مي شود كه در چه شرايطي قرار دارد؛ وچه فعاليت هايي را بايد انجام دهد؛ و چه انتظاراتي از وي مي رود ؛وچه انتظارات آموزشي، اهميت بيشتري دارد. در حقيقت بازخورد هسته ي مركزي فرايند ياددهي – يادگيري است .لذا فرايند بازخورد بايد برروي انتظارات آموزشي وفعاليت هاي دانش آموز متمركزباشد.
در ارزشیابی توصیفی معلم می تواند به دو شکل:
الف ) بازخورد رسمي(کتبی)
شامل : 1- تهیه و تکمیل چك ليست، ترسیم نگاره و نگارش جملات توصیفی منظوم و منثور بر روی آثار دانش آموزان .
2- کارنامه توصیفی با مقیاس رتبه ای
- زنده باد / هزار آفرین / به توافتخار می کنم / مرحبا / چقدر خوب وزیبا نوشته ای /آخه چرا عزیزم !/ چقدر پیشرفت کردی / به نظر می رسد در .... باید بیشتر تمرین کنی / آفرین ، بسیار دقیق تمرین ها را انجام داده ای / تو می توانی بهترین باشی / فرشته بهشتي - خيلي قشنگ نوشتي / مشقت شده مرتب - اي كودك مودب / قشنگ نوشتي و نا ز– اي بچه ي سرفراز / كارت شده چه بهتر – اي گل من تاج سر / امروز سريع نوشتي - فرشته بهشتي / صد گل و صد ستاره – املات غلط نداره / فرشته خيلي ناز – چرا نكردي تلاش / هستي ديگه با سواد - بايد باشي شاد شاد / مثل گل مي نويسي – هنگام رونويسي / عاليه پيشرفت تو – فهميدي چيزهاي نو / / و...
ب ) بازخورد غیر رسمي( شفاهی )
شامل: صحبت ها و جمله های توصیفی منظوم و منثور شفاهي معلم با دانش آموز در حين كار وفعاليت يادگيري .
لازم است كه معلم قبل از هر گونه بازخورد توصیفی ، از خود بپرسد:برای کی ؟، چه نگاره ، جمله یا واژه ای؟ ،چرا ؟،چه وقت ؟ و چگونه؟ ،باید بکار گرفته شوند.
- چه پیشرفت چشم گیری ، مانا بمانی / با نظر شما موافقم / آفرین / به تو میگن یه دانش آموز خوب / بسیار بسیار نیکو / زنده باد / هزار آفرین / درود بر شما / تلاش بیشتر بکن عزیزم / تو می تونی بهتر از اینی که هستی باشی / احسنت / درود بر شما / كودك من تميزه – خيلي زرنگ و تيزه / باهوش و خوش بياني - اي كودك ايراني و...